Đây là khung pháp lý quan trọng, trực tiếp ảnh hưởng đến công tác xét, công nhận sáng kiến và danh hiệu thi đua của CB-CNV toàn Tổng Công ty. 

Theo Quy định mới, sáng kiến là giải pháp có tính mới về kỹ thuật, quản lý, tác nghiệp hoặc ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, đã được áp dụng hoặc áp dụng thử tại đơn vị, có khả năng mang lại hiệu quả, lợi ích thiết thực và được người đứng đầu cơ sở công nhận.

Để được công nhận, sáng kiến phải đáp ứng đủ 4 điều kiện: có tính mới (lần đầu tiên được tạo ra hoặc cải tiến tại đơn vị); đã áp dụng hoặc áp dụng thử tại đơn vị; có khả năng mang lại lợi ích thiết thực về kinh tế, xã hội hoặc chuyên môn, nghiệp vụ; và không thuộc đối tượng bị loại trừ theo quy định.

Một số nguyên tắc quan trọng cần lưu ý: thời hiệu yêu cầu công nhận sáng kiến là 01 năm kể từ ngày sáng kiến được đưa vào áp dụng lần đầu. Một giải pháp không được đề nghị xét theo cả hai hình thức — nếu đã đề nghị xét theo đối tượng "sáng kiến" thì không được đề nghị xét theo "nhiệm vụ khoa học và công nghệ" và ngược lại. Trường hợp sáng kiến có đồng tác giả thuộc nhiều đơn vị khác nhau, việc xét, công nhận do người đứng đầu đơn vị nơi áp dụng sáng kiến thực hiện. Sáng kiến sao chép hoặc xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ sẽ bị hủy kết quả công nhận.

3 cấp công nhận và ý nghĩa với danh hiệu thi đua

Quy định xác lập 3 cấp công nhận theo lộ trình từ thấp đến cao, áp dụng cho cả sáng kiến lẫn nhiệm vụ khoa học và công nghệ:

Cấp cơ sở do người đứng đầu Tổng Công ty hoặc đơn vị trực thuộc công nhận. Sáng kiến được công nhận hiệu quả áp dụng và khả năng nhân rộng trong phạm vi cơ sở khi đã được công nhận tại đơn vị, đã áp dụng mang lại hiệu quả và có khả năng nhân rộng hoặc đã được đơn vị khác trong hệ thống áp dụng. Đối với nhiệm vụ khoa học và công nghệ, yêu cầu đã được cơ quan có thẩm quyền đánh giá kết quả từ mức đạt trở lên, đã áp dụng hiệu quả và có ảnh hưởng đến công tác chuyên môn trong phạm vi cơ sở.

Cấp thành phố do Chủ tịch UBND Thành phố công nhận. Đối với sáng kiến, điều kiện gồm: đã được công nhận hiệu quả áp dụng ở cấp cơ sở, đã được đơn vị ngoài hệ thống áp dụng hoặc đạt giải thưởng cấp Thành phố, Trung ương, hoặc có ảnh hưởng đến công tác chuyên môn trong phạm vi Thành phố. Đối với nhiệm vụ khoa học và công nghệ, yêu cầu thêm điều kiện đã được các đơn vị khác trong thành phố áp dụng/nhận chuyển giao áp dụng.

Phạm vi toàn quốc:  Điều kiện cao nhất: đã được công nhận ở cấp thành phố; đối với sáng kiến cần có đơn vị của tỉnh/thành phố khác áp dụng và được Sở Khoa học và Công nghệ địa phương xác nhận hoặc được cơ quan chuyên môn cấp trên giới thiệu đến các tỉnh, thành phố khác tham khảo, áp dụng.

Kết quả xét, công nhận theo các cấp này là căn cứ trực tiếp để xét tặng danh hiệu thi đua, hình thức khen thưởng theo Luật Thi đua, Khen thưởng — bao gồm danh hiệu Chiến sĩ thi đua cơ sở, Chiến sĩ thi đua Thành phố và các hình thức khen thưởng cấp cao hơn.

Thời hiệu đề nghị công nhận hiệu quả áp dụng cấp thành phố, toàn quốc không quá 03 năm kể từ khi sáng kiến được công nhận tại cơ sở hoặc nhiệm vụ khoa học và công nghệ được đánh giá kết quả đạt trở lên. Riêng sáng kiến và nhiệm vụ khoa học và công nghệ đạt giải thưởng, thời hiệu là không quá 02 năm kể từ ngày được cấp có thẩm quyền công nhận, trao giải.

Hội đồng sáng kiến Thành phố được thành lập

Ngày 22/4/2026, Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Văn Được đã ký Quyết định số 2375/QĐ-UBND thành lập Hội đồng sáng kiến Thành phố Hồ Chí Minh, gồm 5 thành viên:

• Ông Bùi Minh Thạnh, Phó Chủ tịch UBND Thành phố — Chủ tịch Hội đồng
• Ông Lâm Đình Thắng, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ — Phó Chủ tịch Hội đồng
• Ông Phạm Thành Nhân, Phó Giám đốc Sở Nội vụ — Ủy viên
• Ông Nguyễn Văn Phước, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Thành phố — Ủy viên
• Ông Lê Văn Hòa, Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động Thành phố — Ủy viên

Sở Khoa học và Công nghệ là cơ quan thường trực của Hội đồng, có trách nhiệm tiếp nhận, thẩm định hồ sơ và trình Hội đồng đánh giá.

Quy trình và thời hạn nộp hồ sơ

Hồ sơ đề nghị xét, công nhận sáng kiến tại đơn vị gồm Đơn yêu cầu công nhận sáng kiến (theo mẫu quy định) và tài liệu chứng minh sáng kiến đã được áp dụng (văn bản triển khai, báo cáo hiệu quả, hình ảnh...). Đối với nhiệm vụ khoa học và công nghệ, hồ sơ cần bổ sung thêm báo cáo tóm tắt nhiệm vụ và tài liệu thể hiện kết quả đánh giá từ mức đạt trở lên.

Đối với hồ sơ đề nghị xét, công nhận ở cấp thành phố: nộp qua hệ thống quản lý văn bản điện tử của Thành phố hoặc gửi hồ sơ giấy trực tiếp về Sở Khoa học và Công nghệ — 273 Điện Biên Phủ, P. Xuân Hòa, TP.HCM (Email: shttdmst.skhcn@tphcm.gov.vn ) trong vòng 10 ngày làm việc kể từ ngày ban hành công văn.

Thời điểm tiếp nhận hồ sơ tại cấp thành phố gồm 3 đợt trong năm: đợt 1 từ 1/4 đến 30/4; đợt 2 từ 1/7 đến 31/7; đợt 3 từ 1/10 đến 31/10. Riêng hồ sơ xét công nhận hiệu quả áp dụng, khả năng nhân rộng được tiếp nhận liên tục suốt năm.

CB-CNV có thể xem thông tin chi tiết tại Quyết định số 18/2026/QĐ-UBND ngày 6/4/2026, Quyết định số 2375/QĐ-UBND ngày 22/4/2026 và các văn bản đính kèm của Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh.

Thu Trang